Edison

Edison, atau nama penuhnya Thomas Alva Edison (11 Februari 1847 – 18 Oktober 1931), merupakan seorang pencipta dan ahli perniagaan Amerika Syarikat yang terkenal sebagai salah seorang tokoh paling berpengaruh dalam sejarah teknologi moden. Beliau mencipta atau membangunkan banyak peranti yang mengubah kehidupan manusia, termasuk fonograf, mentol lampu elektrik yang praktikal, dan kamera wayang gambar. Sepanjang kerjayanya, Edison memegang sebanyak 1,093 paten di Amerika Syarikat, sekali gus menjadikan beliau antara pencipta paling prolifik dalam sejarah. Beliau juga merupakan perintis konsep makmal penyelidikan perindustrian yang menggabungkan usaha kreatif, kejuruteraan dan pengeluaran komersial dalam satu organisasi.

Kehidupan Awal

Thomas Alva Edison dilahirkan di Milan, Ohio, Amerika Syarikat, sebagai anak ketujuh daripada tujuh beradik kepada pasangan Samuel Ogden Edison Jr. dan Nancy Matthews Elliott. Keluarganya kemudian berpindah ke Port Huron, Michigan, ketika beliau berusia tujuh tahun. Edison hanya menerima pendidikan formal selama kira-kira tiga bulan di sekolah kerana didakwa sukar memberi tumpuan, dan seterusnya belajar di rumah dengan bimbingan ibunya, seorang bekas guru.

Sejak kecil lagi, Edison menunjukkan sifat ingin tahu yang tinggi terhadap dunia di sekelilingnya. Beliau sering menjalankan eksperimen sendiri dan gemar membaca pelbagai buku sains. Pada usia dua belas tahun, beliau mula bekerja sebagai penjual akhbar dan gula-gula di dalam kereta api antara Port Huron dan Detroit. Semasa bekerja, beliau belajar cara mengendalikan mesin telegraf, satu kemahiran yang kemudian membuka pintu kerjayanya dalam bidang telekomunikasi.

Kerjaya Awal

Kerjaya Edison sebagai pencipta bermula secara serius apabila beliau berpindah ke Boston pada tahun 1868 dan bekerja sebagai operator telegraf. Ciptaan pertamanya ialah pengundi elektrik (electric vote recorder) yang bertujuan mempercepatkan proses pengundian di badan perundangan, namun ia tidak mendapat sambutan. Pengalaman ini mengajar beliau satu pelajaran penting: sesebuah ciptaan mestilah mempunyai permintaan pasaran yang jelas.

Setelah itu, Edison membangunkan beberapa penambahbaikan pada mesin telegraf, termasuk telegraf kuadrupleks yang mampu menghantar empat mesej serentak pada satu wayar. Hasil penjualan hak cipta tersebut memberikan beliau modal yang mencukupi untuk membina makmal sendiri di Newark, New Jersey, dan kemudian di Menlo Park pada tahun 1876.

Makmal Menlo Park

Makmal di Menlo Park, New Jersey, dianggap sebagai makmal penyelidikan perindustrian pertama di dunia yang diatur secara sistematik. Di sinilah Edison, bersama pasukan jurutera dan teknisinya, menjalankan penyelidikan yang bertujuan menghasilkan ciptaan baru secara berterusan dan komersial. Semasa era Menlo Park, Edison digelar "The Wizard of Menlo Park" (Ahli Sihir Menlo Park) oleh media Amerika.

Antara pencapaian terpenting di Menlo Park ialah penciptaan fonograf pada tahun 1877, peranti pertama yang mampu merakam dan memainkan semula bunyi. Ciptaan ini mencipta kegemparan antarabangsa dan menjadikan Edison terkenal di seluruh dunia.

Ciptaan Utama

Mentol Lampu Elektrik

Walaupun mentol lampu berfilamen telah dikaji oleh ramai pereka sebelumnya, Edison yang berjaya membangunkan versi yang praktikal, tahan lama dan mampu dijual secara komersial. Pada tahun 1879, beliau menemui bahawa filamen karbon terbakar di dalam vakum boleh menghasilkan cahaya yang bertahan lebih lama. Beliau kemudian membangunkan seluruh sistem penjanaan dan pengagihan elektrik, termasuk penjana, wayar, meter dan lekapan, bagi membolehkan mentol lampu digunakan secara meluas. Stesen jana kuasa pertama di Pearl Street, New York, mula beroperasi pada tahun 1882.

Fonograf

Fonograf ialah ciptaan yang paling digemari oleh Edison. Peranti ini menggunakan needle dan silinder berlapis bahan rakaman untuk merakam serta memainkan semula bunyi. Ia menjadi asas kepada industri rakaman muzik moden.

Wayang Gambar

Edison turut menyumbang kepada kelahiran industri perfileman melalui pembangunan kinetoskop, sebuah peranti pandang untuk menonton filem pendek, dan pengarah pembinaan studio filem pertama, "Black Maria", di West Orange. Antara filem awal yang dihasilkan ialah "Fred Ott's Sneeze" (1894).

Ciptaan Lain

Antara ciptaan dan penambahbaikan lain yang dikaitkan dengan Edison ialah mikrofon karbon yang digunakan dalam telefon, bateri alkali boleh caj, dan pelbagai reka bentuk berkaitan telegraf serta sistem penghantaran kuasa elektrik.

Perusahaan Perniagaan

Edison bukan sahaja seorang pencipta, malah seorang usahawan yang berjaya. Beliau menubuhkan Edison Electric Light Company pada tahun 1878, yang kemudian menjadi sebahagian daripada syarikat General Electric. Beliau juga mengasaskan beberapa syarikat lain dalam bidang perlombongan, bateri, simen dan perfileman. Perniagaannya meliputi keseluruhan rantaian nilai, daripada penyelidikan sehingga pengeluaran dan pemasaran.

Perdebatan Arus Elektrik

Pada akhir abad ke-19, Edison terlibat dalam persaingan yang dikenali sebagai "War of the Currents" (Peperangan Arus) bersaing dengan George Westinghouse dan Nikola Tesla. Edison menyokong sistem arus terus (DC), manakala pihak lawan mempromosikan sistem arus ulang-alik (AC) yang lebih cekap untuk penghantaran jarak jauh. Walaupun Edison menjalankan kempen hebat untuk memburukkan reputasi arus AC, akhirnya sistem AC diterima secara meluas sebagai standard penghantaran elektrik di dunia.

Ciri Peribadi dan Gaya Kerja

Edison terkenal dengan tabiat bekerja berjam-jam lamanya dan sering menjalankan eksperimen berulang kali sehingga berjaya. Beliau menerima bahawa kegagalan adalah sebahagian daripada proses penciptaan. Antara petikan terkenal beliau ialah "Genius adalah satu peratus ilham dan sembilan puluh sembilan peratus peluh". Edison juga mengalami masalah pendengaran sejak usia muda, yang meningkat sepanjang hayatnya, namun beliau menganggap keadaan tersebut membantunya memberi tumpuan kepada kerja.

Beliau berkahwin dua kali: pertama dengan Mary Stilwell pada tahun 1871 (hingga kematian Mary pada tahun 1884), dan kedua dengan Mina Miller pada tahun 1886. Daripada kedua-dua perkahwinan tersebut, beliau mempunyai enam orang anak.

Pengaruh dan Kepentingan

Sumbangan Edison kepada teknologi moden amat besar. Sistem elektrik yang dibangunkannya meletakkan asas kepada penjanaan dan pengagihan kuasa elektrik yang digunakan di seluruh dunia hingga ke hari ini. Fonograf membuka laluan kepada industri rakaman, manakala kerja-kerja beliau dalam bidang wayang gambar membantu melahirkan industri perfileman Hollywood.

Konsep makmal penyelidikan perindustrian yang diperkenalkan oleh Edison menjadi model bagi banyak syarikat teknologi besar pada abad ke-20 dan ke-21. Pendekatan beliau yang menggabungkan kreativiti saintifik dengan visi perniagaan mengubah cara inovasi dijalankan di peringkat global.

Kematian dan Kesan Warisan

Edison meninggal dunia pada 18 Oktober 1931 di West Orange, New Jersey, pada usia 84 tahun akibat komplikasi diabetes. Sempena menghormati jasanya, bandar-bandar di Amerika Syarikat mematikan lampu selama satu minit pada malam pengebumiannya.

Antara pengiktirafan yang diterima oleh Edison ialah Pingat Emas Kongres pada tahun 1928 dan pemilihannya sebagai salah seorang individu paling berpengaruh dalam sejarah Amerika. Nama beliau kekal diabadikan dalam pelbagai institusi, anugerah dan tempat, termasuk Anugerah Pencipta Tahunan IEEE yang dinamakan sempena namanya, serta Sejarah Tapak Nasional Edison di New Jersey.

Lihat Juga

• Sejarah elektrik dan elektronik
• Nikola Tesla
• George Westinghouse
• General Electric
• Sejarah perfileman